Een ster in Zuid-Amerika: Gustavo Cerati

Vooruit, ik ben in een goede bui en ben dus niet te beroerd om één van mijn grootste geheimen te onthullen: de Argentijnse singer/songwriter Gustavo Cerati. Sinds ik voor het eerst in Argentinië kwam in 1999 ben ik verknocht geraakt aan deze beroemdheid (althans in Zuid-Amerika). Hij wordt volop geroemd om zijn veelzijdige carrière en heeft een sterke discografie opgebouwd.

De "porteño" Cerati is al vanaf 1991 actief in de Argentijnse muziekscène, allereerst binnen de in Latijns-Amerika bekende pop/rockband Soda Stereo (samen met Charly Alberti en Zeta Bosio), waarmee hij twee albums maakte. Vanaf 1999, toen hij voor zichzelf begon, heeft hij drie gevarieerde platen opgenomen. De prachtige plaat Bocanada uit 1999, zijn debuut als solo-artiest, is om melancholische redenen mijn persoonlijke favoriet. Een plaat met een hoofdrol voor zweverige, meanderende popliedjes die rollebollen over een laagje van electronica en gitaren.

Siempre Es Hoy uit 2002 is veel meer een electro-plaat en blijkt na vele draaibeurten helemaal niet onder te doen voor het debuut. Zijn Ahí Vamos (2006) is een pure, rauwe rockplaat die al het prutswerk van Lenny Kravitz van de laatste jaren snel doet vergeten; op deze plaat komt ook het feit dat Cerati een topgitarist is goed naar voren.

Je kunt Gustavo Cerati ook horen op platen van anderen. Het meest beroemd zijn de duetten Día Especial en No die hij met Shakira zong op haar doorbraakplaten Fijación Oral (vol. 1 + 2).

Om een indruk te krijgen van zijn werk hier enkele video's van Gustavo Cerati:

Cosas Imposibles, van het album Siempre Es Hoy


Het strak rockende La Excepción van Ahí Vamos


& Tabu van zijn debuutalbum Bocanada


MySpace Gustavo Cerati

Recensie DeVotchKa - A Mad & Faithful Telling

Stel jezelf een doldwaze achtervolgingsscène op het Roemeense platteland voor, met oude, verroeste auto's, ezelskarren en dwarrelende kippenveren.
Of verplaats je naar een Siciliaans dorpje waar je midden in een huilende en rouwende menigte terechtkomt en een zestal in het zwart geklede maffiosi een houten kist ziet dragen. De achtergrondmuziek die bij deze beelden hoort, zou DeVotchKa zomaar uit de hoed kunnen toveren.
Al eerder maakte deze band filmmuziek voor de soundtrack van de film Little Miss Sunshine, maar met hun nieuwe plaat A Mad & Faithful Telling lijken ze zich rechtstreeks te wenden tot de meester van de Balkan-road movie, Emir Kusturica (o.a. Black Cat, White Cat en Life is a Miracle), in de hoop zijn nieuwste film van een soundtrack te mogen voorzien.

De bandnaam DeVotchKa is gekozen uit het Nadsat, een Engels-Russische taal die is verzonnen door schrijver Anthony Burgess en die wordt gebruikt in het wereldberoemde boek A Clockwork Orange. Het betekent 'jong meisje', en klinkt in ieder geval redelijk exotisch voor een band bestaande uit een viertal Amerikanen (drie mannen en een vrouw) uit Denver, Colorado. Sinds hun debuutplaat Melodrama (2000) staan ze bekend om het maken van een eigenzinnige mix van folkloristische klanken en popmuziek. Met het huidige succes van de Balkanmuziek lijkt de tijd rijp voor een doorbraak van DeVotchKa en is de timing van de release van A Mad & Faithful Telling perfect.

Het verademende van DeVotchKa is dat ze zich niet laten beperken door het gebruik van het standaardinstrumentarium uit de pop/rockwereld. Het lijkt wel of de bandleden op een goede dag hebben besloten een hele muziekwinkel leeg te kopen en alle instrumenten te gaan bespelen. Zo speelt zanger Nick Urata bijvoorbeeld bouzouki, piano, trompet, gitaar en de elektronische theremin. Andere bandleden bespelen de viool, accordeon of sousafoon en het is dít avontuurlijke aspect dat DeVotchKa tot een band maakt die de energie uitstraalt van het leven zelf. Soms opgetogen en vrolijk, soms triest, soms melodramatisch, soms bombastisch: alle stemmingen komen terug in hun achtbaanmuziek.

Het is dan ook niet zo vreemd dat je bij het beluisteren van A Mad & Faithful Telling heel veel referenties van andere bands te binnen schieten. Maar het zijn allemaal flarden herinneringen. Zo hoor je bij de eerste klanken van het heerlijke openingsnummer Basso Profundo tien seconden Doe Maar, tien seconden David Byrne (Talking Heads), vervolgens het archetypische zigeunerorkest en zo verder. Het wonderschone A Clockwise Witness doet soms denken aan Arcade Fire, met de meeslepende zang van Urata en het gebruik van de viool in een kamerorkestsetting. Een ander prachtig nummer is Head Honcho, lekker up-tempo, gecombineerd met accordeon en sfeervolle samenzang. Hier hoor je zelfs het gebruik van de Spaanse taal voorbijkomen, net als in Basso Profundo. Het is een wervelende mengeling van stijlen en sferen.

Echter, de achtbaan lijkt in de tweede helft van de korte plaat alleen nog maar langzaam omhoog te kruipen en het is wachten op een snelle afdaling die er niet meer komt. Dat is jammer, want DeVotchKa verrijkt de hedendaagse muziekwereld met enkele bijzonder originele liedjes, het zijn er alleen te weinig om een volle plaat te blijven boeien. Laten we hopen dat DeVotchKa over vijf jaar niet wordt beschouwd als "dat trendy bandje dat in 2008 nog een hele leuke plaat heeft gemaakt".

MySpace DeVotchKa

Interview with Yasmin Levy

Na het verschijnen van haar cd Mano Suave in 2007, een plaat die nú al terecht betiteld is als instant klassieker binnen het genre van de wereldmuziek, is de ster van Yasmin Levy rijzende. In maart j.l. deed ze Nederland weer aan en heb ik geprobeerd een interview met haar af te nemen vóór haar concert in Rotterdam. Helaas is dat toen niet gelukt, maar inmiddels is het wel zo ver en heeft "la reina del ladino" haar hart opengesteld en antwoord gegeven op enkele persoonlijke vragen die ik haar stelde over haar muziek en roots. Zie hier het resultaat:

You try to spread and conserve the unique Ladino culture with your music. What does it mean for you personally to be a "Ladina"?

I was introduced to Ladino singing and culture from childhood. My father, the late Yitzhak Levy, dedicated himself to documenting these songs which had been passed down for generations by word of mouth. My mother sang these songs at home while I was growing up. So for me, being a “Ladina” is simply part of my culture and heritage; it’s who I am.

The Ladino music is simply wonderful, especially your interpretation of it. Why is the Ladino culture threatened in its existence?

As there are only about 200,000 people remaining in the world who actually speak this language, it is a culture which is under threat. People my age no longer speak the language and I imagine that in a generation or two the language will be lost. This is why it’s so important for me to try to bring these songs to a global audience, in order to help preserve this beautiful heritage.

Do you consider yourself more a song composer or more a messenger of traditional ladino songs?

I am both. I love to write music any lyrics and I’m fortunate that people seem to react very positively to my songs. In my current tour I’ve been playing songs like Una Noche Mas and La Alegria which I’ve written and it’s always exciting to hear the warm reaction of the public. At the same time, I also feel I have a “mission” to bring those traditional songs to a wide audience and I’m happy that these arrangements of the Ladino songs is so well received.

You are becoming increasingly popular as an artist in the western world. How do the Ladino people see your success?

Wherever I go, there is usually someone who comes to me after the show who wants to talk to me about their Sephardi background and those moments are always special for me. Sometimes, though, my arrangements are quite different from the traditional way in which those songs were sung (often a capella) and certainly I’ve had reactions at home to my version of Noches in which I take a traditional Ladino song and put a flamenco rhythm to it. For the “purists”, perhaps that is a step too far. But for me, this is what art is all about; the experimentation and excitement of injecting new life through new influences!

To me your music is a mixture of Arab sounds and flamenco. One of the things flamenco music also offers is the exciting dancing part. What happened to that specific dancing part of flamenco, did it merge into the Ladino culture or did it get lost?

Flamenco dancing was never associated with Ladino. Early flamenco was about the music and rhythm, with dancing being introduced later. I only use the musical elements in order to keep the focus clearly on these Ladino songs.

Do you ever consider merging other sounds into your music by cooperating with other musicians from f.e. Africa or Latin America?

Yes, of course. Just as we’ve incorporated musicians and influences from Iran, Armenia, Turkey, Greece, Spain, Israel, Egypt, Chile and England on this latest album, so I would like to continue to bring diverse musicians together from as many different cultures as possible.

You operate from Israel, a problematic region. But your lyrics are about personal matters, there is no politics involved. Why not?

I am an artist, not a politician. So I express my feelings through songs. That is why it was so important for me to be able to record with my friend and great singer Natacha Atlas on this album. It is my desire that people may realise that it is only through collaboration, mutual respect, and appreciation that we may eventually find a way to bridge the political abyss of the Middle East.

Will the spreading of the Ladino culture always be your main thing or do you think you will make different kind of music in the future?

I don’t feel encumbered by my Ladino culture in any way. These songs have given me the opportunity to travel the world and spread knowledge about our rich culture. Along the way, I’ve been lucky enough to be able to work with very talented musicians and express that history through modern arrangements. I hope to continue to push those boundaries and explore different musical influences, even as Ladino will always remain at the core of who I am.

Gracias Yasmin for having this interview with me. Mucha suerte con tu carrera, espero que tengas mucho más éxito en el futuro.

Live verslag Yasmin Levy in Lantaarn/Venster, maart 2008 by Chenque

Live verslag Yasmin Levy @ NSJ, 2007 by Chenque

MySpace Yasmin Levy

Feestmuziek voor gevorderden: Los Auténticos Decadentes

De Argentijnse band Los Auténticos Decadentes zal nooit groot worden in Europa, daarvoor is deze groep feestbeesten veel te Argentijns en te authentiek. Want om de muziek en de teksten van deze losgeslagen bende te begrijpen moet je je kunnen verplaatsen in dit vernederde volk. Daarnaast moet je de taal spreken om de teksten vol humor te kunnen doorgronden. Humor en ongegeneerd feesten, dát zijn de ijzersterke troeven van deze enige, echte "authentieke decadenten".

Toch is deze band voor iedere liefhebber van vrolijke dansmuziek een aanrader. De dertien mannen van het collectief, die al vanaf 1986 bij elkaar zijn en tot op heden 11 platen uitbrachten, maken namelijk een niet te versmaden mix van ska, rock en cumbia. Hiermee hebben ze in Argentinië (en ook Mexico) een grote aanhang verworven. Wie zich in het nachtleven van Buenos Aires begeeft hoort gegarandeerd één van hun grote hits voorbij komen, zoals Corazón, Loco (Tu Forma de Ser), Entrega El Marrón, La Guitarra of Vení Raquel.

Een goede en representatieve kennismaking met Los Auténticos Decadentes vormt de cd Club Atletico Decadente uit 2006. Met nummers als Somos, Algo Hay Que Comer en Me Tiro A La Basura gaat het dak er vast en zeker van af, kijk maar mee:



Club Atletico Decadente is helaas lastig verkrijgbaar. Amazon.com verkoopt bijvoorbeeld wel 20 Exitos originales, een soort greatest hits, voor nog geen 13$ en bij de resellers van Amazon heb je deze plaat als voor nog geen 9$. Sta jezelf dit kadootje toe, het is een goed begin van de zomer. Deze staat ook op de greatest hits collectie:



MySpace Los Auténticos Decadentes

Radio Chango muziekportal

Bij mijn research naar Wagner Pá stuitte ik op een bijzondere pagina, die van de portal Radio Chango. Het is een Spaans initiatief van enkele liefhebbers van de "mestizo" muziek "dat is uitgegroeid tot een wereldwijd netwerk van artiesten en liefhebbers (op het moment van schrijven zijn er bijna 34.000 geregistreerde gebruikers). De site is in vijf talen beschikbaar, wat het verspreiden van de boodschap natuurlijk wel een stuk toegankelijker maakt.

Radio Chango "wants to transmit fiesta through music and to be at the same time a catalyst for rebellion (but not for violence) and the struggle for a better world". Klinkt heel verantwoord. In ieder geval is het wel een slimme manier om kennis te maken met de vele artiesten uit het wereldwijde genre "mestizo", waarvan velen ook een eigen forum hebben op de site (bijv. Amadou & Miriam, Ojos de Brujo of Manu Chao). Op Radio Chango kun je vanzelfsprekend ook radio luisteren en de site is een podium voor kunst en "social konscience".

Website Radio Chango (Engels)

Wagner Pá - Brazuca Matraca

Het geinige van rondsneupen in de platenbakken met tweedehands muziekwaren is natuurlijk dat je af en toe iets "lekkers" tegenkomt dat je aandacht trekt, iets waar je nog nooit van gehoord hebt maar dat je gewoon meeneemt voor die 6 euro.

Zo stuitte ik vorige maand op de plaat El Imparable Transeúnte (2004) van de Braziliaanse zanger/gitarist, Wagner Pá. De man woont al vanaf zijn twintigste in Barcelona en zingt dan ook in het Portugees en in het Spaans. Zijn band, de Brazuca Matraca, begeleidt hem voortreffelijk op deze funky, "feelgood"-plaat, met als hoogtepunten de songs Plexo Solar en het opzwepende en vrolijke No Mata (zie video).

Rastaman Wagner Pá is trouwens ook goed ingeburgerd in de Catalaanse mestizo-scene want hij speelt mee op albums van Dani El Mono Loco (voorman van Macaco) en Amparanoia.

Video No Mata van Wagner Pá



MySpace Wagner Pá

De amor y casualidad

Jorge Drexler, Uruguyaan en één van de beste Zuid-Amerikaanse singer/songwriters, maakt de perfecte popliedjes qua tekst en muziek. Hij weet je altijd te treffen met rake observaties, overigens wel allemaal in de prachtige Spaanse taal. Zo schrijft hij op zijn laatste plaat 12 Segundos De Oscuridad over het verschijnsel "Disneylandia"; hij observeert vol ongeloof hoe sommigen het treffen in het leven door aan de goede kant van het dubbeltje geboren te zijn en anderen nooit een beter leven zullen krijgen. De kansarmen mogen ook niet toetreden tot ons eigen surrealistische Disneyland.

Een ander prachtig voorbeeld van een rake observatie is het nummer De Amor Y Casualidad (Uit liefde en toeval) van het album La Edad Del Cielo. In een opsomming van zijn hele stamboom komt hij tot de conclusie dat we allemaal het resultaat zijn van toeval en liefde, ook zijn eigen kinderen.

Tu madre tiene sangre holandesa (jouw moeder heeft Nederlands bloed)
yo tengo el pelo sefaradí (ik heb sefardische haargroei)
somos la mezcla de tus abuelos (wij zijn de mix van jouw grootouders)
y tu, mitad de ella y mitad de mí (en jij, voor de ene helft van haar, voor de andere helft van mij)

Luister op zijn MySpace naar enkele voorbeelden van Jorge Drexler liedjes

MySpace Jorge Drexler
Website Jorge Drexler

Video Transoceania van 12 Segundos De Oscuridad

Malena canta el tango como ninguna

Ik had dit bericht al even klaarstaan en diegene die mij persoonlijk kennen weten misschien wel waarom....

Malena canta el tango como ninguna (Malena zingt tango als niemand anders), y en cada verso pone su corazón (en in elk vers legt zij heel haar hart), al yuyo de suburbio su voz perfuma (naar het onkruid uit de voorsteden, zo ruikt haar stem)

Dit is de openingszin van Malena, een ó zo wonderschone tango. Ooit geschreven door de in 1906 in Buenos Aires geboren dandy Lucio Demare, een groot componist, pianist en acteur. Er zijn ruim 60 interpretaties bekend van deze tango, o.a. door grootheden als Astor Piazolla, Agustin Irusta, Aníbal Troilo en door één van mijn favoriete Argentijnse zangers, Andrés Calamaro.

Mijn advies: wil je de versie van Malena door Calamaro een keer goed horen, koop dan zijn cd El Cantante uit 2004, een wereldplaat.

Hier ook een video van een optreden van Calamaro waarbij hij Malena ten gehore brengt (helaas laat het geluid te wensen over en eindigt de video abrupt):



Op YouTube zijn overigens nog volop andere vertolkingen van de tango Malena te vinden.

Bachata babe

Lily Vasquez, een Colombiaanse die vanaf haar 14e in de U.S.A. woont, is één van de Sellaband artiesten die al zeer snel de 50.000$ (benodigd voor het opnemen van een professionele plaat) bereikte. Binnen het Latin-genre is zij een meid met de potentie door te groeien tot een grote ster. Of het nu bachata, mambo, bolero of gewone popmuziek is, Lily beheerst de diverse stijlen binnen het genre perfect. In augustus 2007 zag ik haar live optreden in Paradiso en het moet gezegd, het is een echte rasentertainer.
Nu, een half jaar na haar succes op Sellaband, is haar eerste plaat bijna af en boekte ze recent groot succes in een Amerikaanse talentenjacht, Famecast. Ze won de eerste prijs in de categorie Latin, iets wat haar veel publiciteit op gaat leveren in de toekomst. Zie hier de clip van het nummer Nostalgia, zo'n typische bachata.



Lily Vazquez MySpace

León Gieco: betrokken en hyperactief

Eén van de meest actieve en sociaal betrokken singer/songwriters uit Argentinie is "el maestro" León Gieco. Deze vijftiger uit de provincie Santa Fé heeft zich sinds zijn debuutplaat uit 1973 altijd ingezet voor de mensenrechten en armoedebestrijding. Naast zijn scherpe pen is zijn muzikale talent onomstreden. Zijn mix van folk(lore) en Argentijnse rock doet het goed bij een breed publiek. Erkenning is er al vele jaren voor zijn werk, zo speelde hij vaak met zijn Argentijnse bevriende collega Mercedes Sosa, maar ook met David Byrne, Sting, Peter Gabriel en Pete Seeger.

"Solo Le Pido A Dios"

Het is dan ook niet zo vreemd dat Gieco wordt beschouwd als één van de iconen van de Argentijnse muziek. Het internationaal bekendste nummer uit zijn enorme repertoire is "Solo Le Pido A Dios", een fel protest tegen de dictatuur van de jaren 80. In deze periode werden zijn songs sterk gecensureerd, reden waarom hij een tijdje vanuit Los Angeles (USA) heeft geopereerd.

Zelf heb ik enkele van zijn platen. Het beste voorbeeld van sterke teksten en steengoede songs vind ik "Mensajes Del Alma" uit 1992. Luister bijvoorbeeld eens naar "La Colina De La Vida" of "Cuando Los Angeles Viajan", beide aanklachten tegen de moderne Argentijnse maatschappij.

Het evangelie volgens mijn tuinman

In de categorie maffe teksten en maffe muziek is de plaat "El evangelio según mi jardinero" (betekenis: zie titel) van de Uruguyaan Martín Buscaglia een treffend voorbeeld. De plaat barst van de gekte qua sound, zo wisselen vette disco, gevoelige ballades en moderne tango-tunes elkaar voortdurend af. De teksten zijn afkomstig van een creatief brein met veel zelfspot. Alleen bij het bestuderen van de songtitels verschijnt als vanzelf een glimlach op mijn gezicht. Hier een paar titels: "Cerebro Orgasmo Envidia + Sofía" (Hersenen Orgasme Jaloezie + Sofía), "Jim Beam Dream" of "Viajar contigo es como escuchar la vida sectra de las plantas" (Met jou samenreizen is alsof je het geheime leven dan de planten kunt horen").

Ik ontdekte Martín Buscaglia overigens via de cd Radio Latino waarop hij is vertegenwoordigd met de "Vagabundo", een hippere versie van een oude hit van het Argentijnse Trio Los Panchos. Eenmaal in Zuid-Amerika heb ik begin dit jaar zijn plaat meegenomen en vaak genoten van zijn onconventionele kijk op het muziekuniversum. "El evangelio según mi jardinero" is het bewijs dat je ook muziek kunt maken zonder te forceren. Laat de gekte stromen en geef je over aan het onbekende.......

PS Het werk van Martín Buscaglia is ook gewoon verkrijgbaar bij internetwinkels als Amazon.com ("El evangelio según mi jardinero" kost vandaag de dag maar $12,50).

Alberto Rojo - geheim uit Tucumán (Argentinië)

Over gitaristen gesproken. Gisteren de onovertroffen flamencogitarist El Niño Josele uit Spanje, vandaag een andere verrassing uit de hoge hoed van Chenque: de Argentijn Alberto Rojo. Eén van mijn best bewaarde geheimen en voor liefhebbers van flamenco of meer folk-achtige klanken een echte aanrader. Albert Rojo is een typisch geval van een folkoristische "cantautor" (singer/songwriter), die zijn liedjes laat dansen op de vlammen van het verwarmende kampvuur op de Argentijnse pampa's. Geïnspireerd door de cultuur van de gaucho's, is zijn tweede solo-album "Para Mi Sombra" ("Voor mijn schaduw") uit 2003 een fraai staaltje authentieke folk. Heerlijk getokkel, veel samenzang en veel respect voor de akoestische gitaar. Zo brengt hij in "Te digo gracias, guitarra", een ode aan zijn beste reisgezelschap, zijn eigen gitaar.

Pedro Aznar

Overigens speelt de bekende Argentijn Pedro Aznar (die ook veel dingen met Pat Metheny heeft gedaan) bas en piano op dit album en produceerde hij het schijfje ook. Zelf ben ik de plaat ooit op het spoor gekomen via CD Baby, een webwinkel voor artiestendie nog geen internationale distributie hebben. De plaat is hier nog steeds te koop via deze link. Je kunt zijn liedjes hier ook beluisteren, maar ook op zijn eigen site is zijn werk te horen

El Niño Josele live in actie

Gisteren ook nog een klein stukje gefilmd van het optreden van El Niño Josele in Lantaarn/Venster.

La noche del Niño

In Lantaarn/Venster trad gisteravond de flamencogitarist Niño Josele (Juan José Heredia) uit Almería op. Deze in 1974 geboren Spanjaard, telg uit een muzikantenfamilie, is een rijzende ster aan het flamenco firmament. Zo speelt hij o.a. naast flamencogod Paco de Lucía, maar wordt hij ook door popsterren als Lenny Kravitz en Elton John gevraagd te komen tokkelen. Hij is Nederland met zijn trio op uitnodiging van de Amsterdamse Flamenco Biënnale-organisatie.

Latin Jazz en Bill Evans interpretaties

De passie van Niño Josele voor latin jazz heeft hem er toe verleidt een gitaarbewerking van de pianostukken van Bill Evans te maken. Het resulteert in zijn laatste album "Paz" en vanavond krijgt het tweehonderdkoppige publiek enkele interpretaties van deze Bill Evans stukken, waaronder het prachtige "Waltz for Debby" en "The Dolphin". El Niño Josele laat zich live begeleiden door de Cubaan Horacia "El Negro" Hernández op drums en de contrabassist Pablo Martín. Alhoewel El Niño de hoofdrolspeler is, zijn de mooiste momenten te horen bij het samenspel tussen de coole drummer en de indrukwekkende contrabassist. De langharige Pablo Martín lijkt het eelt van zijn vingers te willen plukken in lange solo's. Het gitaarspel van Niño Josele oogt zeer fris en ontspannen. Voor de flamenco puristen is zijn gitaarspel te avantgardistisch, voor de liefhebber van modernere klanken is het puur genieten.

Puberliefde scherp verwoord

James Mercer, voorman van de Amerikaanse The Shins, zingt in het schitterende liedje Pink Bullets over een fatale puberliefde. Het nummer, afkomstig van Chutes Too Narrow, is een ode aan die o zo herkenbare periode waarin je als tiener helemaal begeesterd kunt raken van die ene vrouw. Over die verwarring schijft Mercer vol zelfspot: "Since then it's been a book you read in reverse. So you understand less as the pages turn. Or a movie so crass and awkardly cast. That even I could be the star.". Een rake tekst van een band die sowieso zeer de moeite waard is om te volgen, omdat ze de perfecte popliedjes lijken te maken.

Hier de tekst in zijn geheel:

PINK BULLETS - THE SHINS

I was just bony hands as cold as a winter pole
You held a warm stone out new flowing blood to hold
Oh what a contrast you were
To the brutes in the halls
My timid young fingers held a decent animal.

Over the ramparts you tossed
The scent of your skin and some foreign flowers
Tied to a brick
Sweet as a song
The years have been short but the days were long.

Cool of a temperate breeze from dark skies to wet grass
We fell in a field it seems now a thousand summers passed
When our kite lines first crossed
We tied them into knots
And to finally fly apart
We had to cut them off.

Since then it's been a book you read in reverse
So you understand less as the pages turn
Or a movie so crass
And awkardly cast
That even I could be the star.

I don't look back as much as a rule
And all this way before murder was cool
But your memory is here and I'd like it to stay
Warm light on a winter day.

Over the ramparts you tossed
The scent of your skin and some foreign flowers
Tied to a brick
Sweet as a song
The years have been short but the days go slowly by
Two loose kites falling from the sky
Drawn to the ground and an end to flight.

A Dutch Rough Guide to Brazilian Music

Kan een Nederlandse vrouw een plaat maken die je het gevoel geeft naar een dwarsdoorsnede van de populaire Braziliaanse muziek te luisteren? Ja dus, want zangeres Josee Koning heeft binnen het genre 'wereldmuziek van Neerlandse bodem' een professioneel visitekaartje achtergelaten met haar recentelijk verschenen Bem Brasileiro. De plaat is opgenomen in Rio de Janeiro met een volledig Braziliaanse begeleidingsband en dat is te horen. Bovendien zat Rodolfo Stroeter, één van Braziliës bekendste producers en basspelers, achter de knoppen. Dezelfde Stroeter tekende ook voor enkele van de eigen composities op dit album waaronder de vrolijk swingende songs Iaõ en Dançapé. Overigens bestaat het merendeel van Bem Brasileiro uit interpretaties van bekende Braziliaanse songs.

De Brazilië-connectie van deze Nederlandse zangdocente aan de conservatoria van Amsterdams en Rotterdam komt niet uit de lucht vallen. In de jaren tachtig werd Josee Koning redelijk bekend met Batida, een Braziliaanse fusion-formatie die drie albums uitbracht en in binnen- en buitenland toerde. Haar passie voor de muziek uit het enorme, rijke muziekland Brazilië wordt nog meer versterkt wanneer ze in 1993 de godfather van de bossanova Antonio Carlos Jobim ontmoet. Ze besluiten samen een album op te nemen. Dit komt er helaas nooit van omdat Jobim in 1994 overlijdt.

Van alle markten thuis

Josee Koning weet als weinig andere Nederlanders door te dringen tot de Braziliaanse ziel, want anders krijg je nooit zo'n groep stermuzikanten achter je project. Haar begeleidingsband O Nosso Trio, ook vaste begeleiders van bossanova-grootheid João Bosco, is van grote klasse en beheerst de vele stijlen die de Braziliaanse muziek kenmerken. Of het nu gaat om een melancholische bossanova of een uiterst dansbare baião of ijexá, de zangeres en haar band zetten het neer alsof ze nooit anders hebben gedaan. De stem van Josee Koning laveert moeiteloos langs alle stijlen en ze omzeilt gelukkig de gemene valkuil van 'de Nederlandse met het accent, die een beetje Portugees probeert te zingen', want haar uitspraak van het Portugees is perfect. Hoogtepunt van de plaat is het duet dat Josee Koning zingt met João Bosco himself, Memória da Pele.

Inspirators

Bem Brasileiro kenmerkt zich niet door originaliteit; daarvoor leunt de plaat teveel op die bewerkingen van de klassiekers. De nieuwsgierige luisteraar die kennis wil maken met de enorme diversiviteit van de Braziliaanse muziek kan beter de originele platen kopen van de muzikanten die Josee Koning vereert, bijvoorbeeld Gilberto Gil, Ivan Lins, Lenine, João Bosco, Antonio Carlos Jobim of Jorge Ben Jor. Wat niet weg neemt dat Bem Brasileiro vooral een geslaagd eerbetoon is aan al deze inspirators.

Verslaafd aan El Cantante

Andrés Calamaro, één van de grootste Argentijnse singer/songwriters van de afgelopen tientallen jaren, heeft mij tot voor kort niet kunnen boeien. Waarom eigenlijk niet? Ik weet het niet, hetzelfde gebeurt me tot op heden met iemand als Bob Dylan, door de hele wereld geroemd als zijnde een unicum en ik ben er eigenlijk nog nooit goed voor gaan zitten.

Calamaro heeft mij eigenlijk pas sinds kort gegrepen, en hoe! Zijn plaat "El Cantante" uit 2004 heb ik grijs gedraaid, de schuurpapieren stem van deze romancier is mooi en lelijk tegelijkertijd. De muziek is een mengeling van pop en rock met soms een traditioneel Argentijns geluid van een bandoneon. Deze songsmid maakt gewoon zwaar verslavende deuntjes, die de hele Spaanstalige wereld luidkeels meejelt. De tijd was blijkbaar rijp om deze artiest te leren kennen, alleen wil ik nu zijn hele discografie horen: 17 albums als solo artiest en 9 platen met zijn eerste band, Los Abuelos de la Nada...... waar haal je de tijd vandaan? Hetzelfde dilemma voorzie ik met Dylan, dus dan maar niet luisteren?

Eenvoudig liedje?

Richard Shindell, een Amerikaanse singer/songwriter die getrouwd is met een Argentijnse en ook in Argentinie woont (en daarom natuurlijk mijn extra attentie heeft) maakt al jaren prachtige platen. Zijn plaat "Vuelta" (Terugkeer) uit 2004 bevat o.a. een Spaantalige song, "Canción Sencilla". De tekst is zó begrijpelijk voor iedereen die ooit als erotisch vluchteling de Spaanse taal heeft geleerd voor zijn/haar geliefde. Hier de tekst en de vertaling:

Canción sencilla (Eenvoudig liedje)

Amor mio, me da verguenza (Mijn schat, ik schaam me)
No haberte escrito antes (Dat ik je niet eerder heb geschreven)
Aunque siempre queria (Alhoewel ik dit altijd heb gewild)
La verdad es que no podia (Maar ik kon het echt niet)

Que decirte? Soy medio lento (Wat je te zeggen? Ik ben nogal langzaam)
Me llevo todos estos anos (Ik ben al jaren bezig)
Aprender tu hermosa lengua (Die mooie taal van je te leren)
Y todavia no alcanza (En het lukt me nog steeds niet)

Asi que te ofrezco (Dus ik bied je)
Mi primer intento (Mijn eerste poging)
Una cancion sencilla (Een eenvoudig liedje)
Solo dice que te quiero (Het vertelt alleen dat ik van je houdt)

Ya problemas se presentan (Er zijn al problemen gerezen)
Tus pronombres reflexivos (Je wederkerende voorvoegsels)
Tus acuerdos, tus acentos (Je afspraken, je accent)
Ni hablar de tu subjuntivo (Om maar niet te spreken van de subjectief)

Tal misterio fascinante (Zo'n fascinerend mysterie)
Tan oculto, impenetrable (Zo diep, zo ondoordringbaar)
Por ahora no hace falta (Op dit moment maakt het niet uit)
Mi amor es tan cierto (Mijn liefde is zo oprecht)

Asi que te ofrezco (Dus ik bied je)
Mi primer intento (Mijn eerste poging)
Una cancion sencilla (Een eenvoudig liedje)
Solo dice que te quiero (Het vertelt alleen dat ik van je houdt)

Ojala que pasemos (Hopelijk verblijven we...)
Nuestras noches susurrando (...onze nachten al fluisterend)
Conjugando verbos tuyos (Jouw werkwoorden vervoegend)
Empecemos, tienes tantos (Laten we beginnen, je hebt er zo veel)

Vivo, vives, viviremos (Ik leef, jij leeft, wij leven)
Amo, amas, amaremos (Ik heb je lief, jij hebt mij lief, laten elkaar liefhebben)
Partir, volver, quedar (Vertrekken, terugkeren, blijven)
Y, por supuesto, susurrar (En natuurlijk fluisteren)
Te quiero (Ik hou van je)